Human sa dul-an 47 ka tuig nga pagkamugna sa Islamic Republic of Iran (IRI) ubos sa liderato sa Ayatollah apil ang ubang nasud sa naapektohan.
Bag-ohay lang giatake sa Israel ug US ang Iran sa rason nga, matud pa sa duha ka gamhanang mga nasud nga pagpakgang kini sa hulga sa kalinaw ug kagawasan sa nahisgutang duha ka nasud. Ang hulga, matud pa, gumikan sa liderato sa IRI nga gikahadlokan tungod daghan na kining gipangpatay nga wala mouyon sa ilang diktador nga pang gobiyerno. Base sa mga impormasyon nga walay kagawasan ang katawhan sa Iran. Labaw pa niini, matud pa, padayon silang nagahimo ug mga bombang nuclear bisan luyo sa mga pagbadlong sa United Nations ug mga nasaud nga supak niini.
Si President Donald Trump usab nagbutyag nga ginahulga sa Iran ang iyang nasud. Matud sa pangulo nga hangtud dili maundang ug maguba ang paktorya ug laboratoryo sa bombang nuclear dili gawasnon ang America gikan sa terorismo nga mahimong himuon sa Iran ngadto kanila.
Apan human gipaulanan ug kapin 300 ka bomba ang Iran sa US ug Israel gipaulanan pud sa pwersa sa IRI ang silingan niining mga nasud…wala pay bisan isa ka bomba ang nitugpa sa America gikan sa Iran. Gihimo nila kini isip tubag sa pag atake kanila. Dugang hinungdan sa ilang kaagresibo mao ang pagkamatay sa ilang Supreme Leader nga si Ali Khamenei gumikan sa surpresa nga pag atake ngadto sa ilang nasud.
Sa laing bahin, kamatikdan nga dunay mga mulopyo sa Iran nga nagsadya sa kalipay ug nagsinggit ug pasalamat kang Trump sa pag atake tungod makab-ot na gyud nila ang ilang kagawasan gikan sa diktador ug abusadong liderato.
Kung sumahon ang mga panghitabo, tungod sa pag atake ni Trump sa Iran alang sa kagawasan sa Estados Unidos, nasamok ang Middle East ug nadamay pa apil ang Cyprus nga sakop na sa Europe. Buot pasabot niini nga tungod sa pagpanghilabot sa nasud nga liboan ka kilometro ang kalay-on gikan sa Iran, nadamay ang seguridad ug kalinaw sa mga silingang nasud niini.
Resulta karon moapil na pud ang Britain ug Ukraine sa pakigiyera batok Iran. Dugang niini, nagpadayag na usab ug simpatiya sa Iran ang mga nasud sa North Korea, Russia, China ug Japan diin gisaway na usab nila ang madugong aksyon nga gihimo sa Israel ug America.
Kahinudoman nga pila ka oras human sa pagpamomba ngadto sa Iran nag anunsyo ang Senior Commander Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC) sa Iran nga si Ebrahim Jabbariandam niadtong Pebrero 28, 2026 nga kuno andam makigyera ang Iran batok US ug Israel bisan pa ug pila ka bulan.
Dinhi atong makita nga dili masukod ang posibleng mahimong epekto niini ngadto sa mga nasud nga kaalyado sa US, Israel ug Iran. Ug apil niini sa mga kaalyado sa US ang nasud Pilipinas. Pangutana, andam ba ang pwersa sa Pilipinas? Kaya ba sa atong nasud ang nasangpit nga posibleng epekto niini?
Dili kalikayan nga ekonomiya ug kalinaw sa nasud ang posibleng maapektohan sa hilabihan. Bag-ohay lang giulan ug mga pangutana ang Pangulong Marcos sa kahimtang sa produktong petrolyo human nga niepekto ug dulan 13% matud pa ang giusbaw sa presyo sa petrolyo sa pangkalibutanong merkado. Tubag lamang niya nga adunay saktong reserba ang nasud. Dugang niini gibutyag usab ni Marcos nga iyang pakunhuran ang excise tax sa mga produktong petrolyo aron dili motaas ug maayo ang presyo niini. Nidugang usab ug butyag si PBBM nga iyang hangyoon ang mga kumpanya sa petrolyo nga anam-anamon lang ug dili kaliton ang usbaw sa presyo sa ilang mga produkto aron dili mabug-atan ang mga negosyante ug mga konsumanta sa epekto niini.
Buot pasabot niini nga wala gyud laing mahimo ang gobiyerno sa epekto sa giyera sa Iran. Unsa pa kaha ang mahimong epekto niini sa seguridad, kahapsay ug kalinaw sa nasud?
